2026 жылдан бастап жеке тұлғалардың мүлкіне салынатын салық
Салық салу объектісі — жеке тұлғаның меншігіндегі тұрғын үйлер, саяжайлар, гараждар, тұрақ орындары және басқа құрылыстар, сондай-ақ жеке тұлғаның меншігіндегі жер учаскелері (ҚР 2026 жылғы Салық кодексінің 599-бабы). Салықты салық органы салық кезеңінен кейінгі жылдың 1 шілдесінен кешіктірмей есептейді; оны 1 қазаннан кешіктірмей төлеу қажет (603-бап). Сатқан кезде иелену кезеңіндегі салық құқықтың ауысуы тіркелетін күннен кешіктірілмей енгізіледі.
Тұрғын үйдің құнын Мемлекеттік корпорация салық кезеңінен кейінгі жылдың 1 қаңтарындағы жағдай бойынша айқындайды: С = Сб × S × К физ × К функц × К аймақ × К АЕК өзг. × К сән (600-бап). 1 м² базалық құны — Алматыда, Астанада және Шымкентте 60 000 ₸, облыс орталықтарында 36 000 ₸, облыстық маңызы бар басқа қалаларда 12 000 ₸, аудандық маңызы бар қалаларда 6 000 ₸, кенттерде 4 200 ₸, ауылдарда 2 700 ₸. Қоймалар мен жертөлелер үшін базалық құнның 25%-ы, гараждар мен тұрақ орындары үшін 15%-ы алынады. Калькулятордағы бағалау болжамды: нақты құн — салық органының хабарламасында.
- 602-баптың шкаласы, егер төлеушінің барлық құрылыстарының 31 желтоқсандағы жиынтық құны 450 млн ₸-ден аспаса, әрбір объектіге бөлек қолданылады. Асса — салық жиынтық құннан есептеледі: 2 946 600 ₸ + 450 млн ₸-ден асатын сомадан 2% және объектілерге олардың құнына пропорционалды бөлінеді (604-бап).
- Тұрғын үй қоры астындағы жер — 1 м² үшін 0,09-дан 0,96 ₸-ге дейін; үй жанындағы учаскелер — ірі қалаларда 1 000 м²-ге дейін (басқа елді мекендерде 5 000 м²-ге дейін) 1 м² үшін 0,20 ₸, одан асқаны үшін 1 м²-ге 6 ₸ (1 ₸); шаруашылыққа, бауға және саяжайға арналған учаскелер — 0,5 га-ға дейін 0,01 га үшін 20 ₸, одан асқаны үшін 0,01 га үшін 100 ₸ (602-бап).
- Толық емес жыл — салық 12-ге бөлініп, иелену айларына көбейтіледі: құқық туындаған айдың 1-күнінен бастап беру айының 1-күніне дейін (603-баптың 3-тармағы). Үлестік меншік — үлеске пропорционалды.
- Батырлар, «Отан» және Еңбек Даңқы ордендерінің иегерлері, марапатталған көп балалы аналар, бөлек тұратын зейнеткерлер құрылыстар құнының 1 000 АЕК шегінде салық төлемейді; ардагерлер мен мүгедектігі бар адамдар — 1 500 АЕК шегінде; 18 жасқа дейінгі жетім балалар босатылады (597-баптың 2-тармағы). Жалға берілген объектілер бойынша жеңілдіктер қолданылмайды.
Мысал: құны 25 млн ₸ пәтер — 46 600 ₸ + 0,5% × 5 млн ₸ = жылына 71 600 ₸.