АҚС шарты бойынша тапсырыс беруші не ұстайды
Дара кәсіпкер ретінде тіркелмеген жеке тұлғамен жұмыстарды орындауға (қызметтерді көрсетуге) азаматтық-құқықтық сипаттағы шарт жасасқан ұйым немесе дара кәсіпкер салық агенті болып табылады. Тапсырыс беруші орындаушының сыйақысынан ұстап, аударады:
- МЗЖ — табыстың 10%-ы, бір агенттен айына 50 ЕТЖ-дан аспайды (Әлеуметтік кодекстің 248, 249-баптары).
- МӘМСЖ — табыстың 2%-ы, 20 ЕТЖ-дан аспайды (ҚР «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру туралы» Заңының 28, 29-баптары).
- ӘА — МЗЖ шегерілген табыстың 5%-ы, 7 ЕТЖ-дан аспайды. АҚС шарты бойынша әлеуметтік аударымдар үстінен есептелмейді, орындаушының табысынан ұсталады; олар үшін 1 ЕТЖ ең төменгі базасы жоқ (Әлеуметтік кодекстің 245-бабының 3-тармағы, 246-бабының 3-тармағы).
- ЖТС — МЗЖ, МӘМСЖ, ӘА және шегерімдер шегерілген табыстың 10%-ы (ҚР СК 439-бабының 2-тармағы, 402-бабы). Жылдық салық салынатын табыстың 8 500 АЕК-тен асатын бөлігінен — 15% (ҚР СК 363-бабы).
АҚС шарты бойынша не жоқ
ЖМЗЖ тек жұмыскерлер үшін төленеді (Әлеуметтік кодекстің 248-бабының 6-тармағы), МӘМСА — тек жұмыскерлердің табысынан (МӘМС туралы Заңның 27-бабы), әлеуметтік салық ҚР СК 426-бабы бойынша жұмыскерлердің табысынан есептеледі (ҚР СК 556-бабы). Сондықтан тапсырыс берушінің шығыны шарт бойынша сыйақы сомасына тең.
30 АЕК шегерім
Базалық шегерім — айына 30 АЕК, жылына 360 АЕК-тен аспайды (ҚР СК 403-бабы). Ол АҚС бойынша табысқа орындаушының өтініші бойынша және тек бір салық агентінде қолданылады. Егер тұлға осы агенттен жалақы да алса, шегерім алдымен жалақыға, ал АҚС бойынша табысқа қалған бөлігінде қолданылады (ҚР СК 437-бабының 3-тармағы).
Жасы бойынша зейнеткерлер МЗЖ мен МӘМСЖ төлемейді және міндетті әлеуметтік сақтандыруға жатпайды. Жеке тұлғаның жылдық жиынтық табысы 8 500 АЕК-тен асса, ол кірістер және мүлік туралы декларация тапсырады (ҚР СК 417-бабы). Бейрезиденттерге басқа қағидалар қолданылады — калькулятор оларды ескермейді.