Салық күнтізбесі · Есептер

860.00 нысаны — Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация

Арнаулы су пайдалануға рұқсат бойынша суды тікелей жер үсті су объектілерінен алатын су пайдаланушының тоқсандық декларациясы. Төлемақы су алудың нақты көлемі және өңірдің мәслихаты белгілейтін мөлшерлемелер бойынша есептеледі.

Кім тапсырады

Су кодексі бойынша суды тікелей жер үсті су объектісінен алуға арнаулы су пайдалану құқығын алған жеке және заңды тұлғалар. Алынған судан басқа, кодекс төлемақы объектілері ретінде өндірілген электр энергиясының көлемін және су көлігімен тасымалдау көлемін атайды (СК 627-бабы). Бұл нысан бойынша жерасты сулары үшін төленбейді — олар бойынша пайдалы қазбаларды өндіруге салынатын салық төленеді. Арнаулы режимдегі шаруа және фермер қожалықтары 920.00 нысанына қосымшамен есеп береді.

Салық кезеңі

Салықтық кезең — күнтізбелік жыл (СК 358-бабы); декларация тоқсан сайын тапсырылады және төлемақы тоқсан сайын енгізіледі.

Тапсыру мерзімі

Тоқсан сайын, есепті тоқсаннан кейінгі екінші айдың 15-інен кешіктірмей (15 мамыр, 15 тамыз, 15 қараша, 15 ақпан).

Төлеу мерзімі

Төлемақының ағымдағы сомалары — тоқсан сайын есепті тоқсаннан кейінгі екінші айдың 25-інен кешіктірмей (25 мамыр, 25 тамыз, 25 қараша, 25 ақпан), рұқсатта көрсетілген арнаулы су пайдалану орны бойынша. Арнаулы режимдегі шаруа қожалықтары — СК 732-бабының мерзімдерінде.

Нормалар

ҚР СК 625–628, 631, 634–635-баптары (жалпы ережелер, төлеушілер, объектілер, мөлшерлемелер, есептеу және төлеу тәртібі, кезең, есептілік); ҚР 09.04.2025 № 178-VIII Су кодексінің 45 және 59-баптары (рұқсат бойынша арнаулы су пайдалану; арнаулы су пайдалану кезіндегі төлемақы, төлеу тәртібі — салық заңнамасы бойынша); ҚР ҚМ 12.11.2025 № 695 бұйрығы, 24-қосымша (860.00 нысаны және түсіндірме), 29-қосымша (Қағидалардың 6-тармағының 24) тармақшасы)

Салық күнтізбесіндегі мерзімдер

  • 16фев

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2025 жылғы IV тоқсан үшін

  • 25фев

    Төлеу

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2025 жылғы IV тоқсан үшін

  • 15май

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2026 жылғы I тоқсан үшін

  • 25май

    Төлеу

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2026 жылғы I тоқсан үшін

  • 17авг

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2026 жылғы II тоқсан үшін

  • 25авг

    Төлеу

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2026 жылғы II тоқсан үшін

  • 16ноя

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2026 жылғы III тоқсан үшін

  • 25ноя

    Төлеу жақын

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2026 жылғы III тоқсан үшін

2026 жылға арналған күнтізбе →

  • 15фев

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2026 жылғы IV тоқсан үшін

  • 25фев

    Төлеу

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2026 жылғы IV тоқсан үшін

  • 17май

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2027 жылғы I тоқсан үшін

  • 25май

    Төлеу

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2027 жылғы I тоқсан үшін

  • 16авг

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2027 жылғы II тоқсан үшін

  • 25авг

    Төлеу

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2027 жылғы II тоқсан үшін

  • 15ноя

    Нысан 860.00

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы бойынша декларация 2027 жылғы III тоқсан үшін

  • 25ноя

    Төлеу

    Жер үсті су объектілерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақы 2027 жылғы III тоқсан үшін

2027 жылға арналған күнтізбе →

Су кодексімен байланысы

2025 жылғы Су кодексі арнаулы су пайдалануға, атап айтқанда, суды тікелей жер үсті су объектісінен алуды жатқызады; мұндай пайдалану тек арнаулы су пайдалануға рұқсат бойынша жүргізіледі (Су кодексінің 45-бабы). Жалпы су пайдалану тегін, ал жер үсті сулары үшін төлемақы арнаулы су пайдалану кезінде алынады; оны есептеу және төлеу тәртібін салық заңнамасы айқындайды (Су кодексінің 59-бабы). Салық кодексі рұқсатсыз арнаулы су пайдалануды белгіленген көлемнен тыс су алуға теңестіреді (СК 625-бабының 2-тармағы).

Қалай тапсыру керек

  1. Әр рұқсат бойынша тоқсандағы деректерді жинаңыз: есепке алу аспаптары бойынша су алу мен пайдаланудың нақты ай сайынғы көлемі және бассейндік су инспекциясы белгілеген көлемдер.
  2. Төлемақы салынбайтын көлемдерді алып тастаңыз (СК 627-бабы): бөгеттер мен тірек құрылыстары жинақтайтын су; уәкілетті орган растаған бассейнаралық ауыстыру арналарындағы сүзілу мен булануға жұмсалатын ысыраптар; табиғатты қорғау және санитариялық су жіберулер; су тасқынының алдын алу үшін мәжбүрлі су алу.
  3. Астананың, облыстың немесе республикалық маңызы бар қаланың мәслихаты уәкілетті органның әдістемесі бойынша бекіткен мөлшерлемелерді қолданыңыз (СК 628-бабының 1-тармағы). Мөлшерлемелер арнаулы су пайдалану түрлері бойынша белгіленеді; мысалы, кодекс тұрғын үй-коммуналдық қызметтер ұйымдары үшін және өнеркәсіптік кәсіпорындар үшін мөлшерлемелерді бөлек атайды.
  4. Инспекция белгілегеннен тыс су алу көлеміне бес есе ұлғайтылған мөлшерлеме қолданылады.
  5. ИСНА салық төлеушісінің кабинетінде 860.00 декларациясын және 860.01 қосымшаларын — арнаулы су пайдаланудың әр түрі бойынша бөлек толтырыңыз.
  6. Декларацияны тоқсаннан кейінгі екінші айдың 15-іне дейін арнаулы су пайдалану орны бойынша салық органына беріңіз және төлемақыны сол айдың 25-іне дейін төлеңіз.

Тапсыру тәсілдері:

  • Электрондық түрде — ИСНА-ның жаңа салық төлеуші кабинеті (МКК веб-қосымшасы), салықтық мобильді қосымша немесе МКК жүйесіне қосылған есепке алу бағдарламасы арқылы. Декларацияға басшының ЭЦҚ-сымен (ЖК үшін — кәсіпкердің өзінің) қол қойылады. МКК деректері бойынша, 2026 жылы нысандар СОНО АЖ мен ескі кабинетте біртіндеп өшірілді — ИСНА-да жұмыс істеу қажет.
  • Қағаз жүзінде — мемлекеттік кірістер басқармасына жеке өзі (екі данада, біреуі белгімен қайтарылады) немесе хабарламасы бар тапсырыс хатпен.

Нысанда не көрсетіледі

Декларацияда — су пайдаланудың барлық түрлері бойынша тоқсан үшін төлемақы сомасы. 860.01 қосымшасы арнаулы су пайдаланудың әр түрі үшін бөлек толтырылады: онда су алу (пайдалану) көлемдері мен мөлшерлемелер негізінде тоқсан үшін төлемақы есептеледі. Тірек құрылыстары бар су объектілеріндегі су көлігі бойынша төлемақы тасымалданған жүктердің тонна-километрі үшін есептеледі.

Ерекшеліктер

  • Жылу энергетикасы кәсіпорындары тұрғын үй-коммуналдық мұқтаждар үшін жылу өндіруге және агрегаттарды салқындатуға арналған су бойынша (қайтарымды су тұтыну) тұрғын үй-коммуналдық қызметтер ұйымдарына арналған мөлшерлемелерді қолданады; қайтарымсыз тұтыну үшін — өнеркәсіптік кәсіпорындарға арналған мөлшерлемелерді (СК 631-бабының 6-тармағы).
  • Бассейндік су инспекциялары салық органдарына рұқсаттар мен белгіленген көлемдер туралы мәліметтерді тоқсан сайын береді, сондықтан декларация мен инспекция деректері арасындағы алшақтықтар камералдық бақылау кезінде тез анықталады.
  • Заңды тұлға өзінің бөлімшесін төлемақының дербес төлеушісі деп тани алады; шешім келесі жылдың 1 қаңтарынан бастап (жаңа бөлімше үшін — құрылған күннен бастап) қолданылады.
  • Орман, өсімдік ресурстарын, жануарлар дүниесін және тор-қоршау шаруашылығына арналған балық шаруашылығы су айдындарының учаскелерін пайдаланғаны үшін төлемақы бұл декларацияға енгізілмейді.
  • МКК деректері бойынша, 2026 жылғы 26 наурыздан бастап 860.00 нысаны СОНО АЖ-да және ескі кабинетте өшірілді.
  • Егер мерзімнің соңғы күні жұмыс істемейтін күнге түссе, мерзім ең жақын келесі жұмыс күніне ауыстырылады (СК 64-бабының 2-тармағы). Электрондық түрде міндетті соңғы күннің 24:00-іне дейін орындауға болады.
  • Есеп «Құжат қабылданды» мәртебесімен форматтық-логикалық бақылаудан кейін ғана қабылданған болып есептеледі (СК 115-бабының 5-тармағы).
  • 2026 жылдан бастап кезекті есептілік мерзімінде тапсырылмаса, жүйе нөлдік көрсеткіштермен есепті өзі қалыптастырады (СК 115-бабының 6-тармағы). Егер салық салу объектісі болса, автоматты есепке қосымша есеп тапсыру қажет (СК 115-бабының 7-тармағы).
  • Салықтық есептілікті кері қайтарып алуға болмайды (328.00 өтінішін қоспағанда) — қателер сомалардың айырмасы көрсетілген қосымша есеппен түзетіледі (СК 115-бабының 9-тармағы, 116-бабы). Салық төлеушінің өзі қосымша есепте қосымша есептеген сомалар жауапкершілікке тартылмай төленеді (СК 116-бабының 1-тармағы).
  • Қосымша есепті тексеріліп жатқан кезеңге және тексеру нәтижелеріне шағым жасалып жатқан кезеңге беруге болмайды (СК 116-бабының 3-тармағы).
  • Жаңа кодексте салықтық есептілікті тапсыру мерзімін ұзарту туралы нормалар жоқ.

Жиі қойылатын сұрақтар

Біз суды ұңғымадан аламыз. 860.00 тапсыру керек пе?

Жоқ. 860.00 нысаны бойынша төлемақы тек жер үсті су объектілері үшін алынады. Арнаулы су пайдалану кезінде жерасты сулары үшін пайдалы қазбаларды өндіруге салынатын салық төленеді.

Төлемақы мөлшерлемесін қайдан білуге болады?

Мөлшерлемелерді су қоры саласындағы уәкілетті органның әдістемесі негізінде сіздің облысыңыздың, астананың немесе республикалық маңызы бар қаланың мәслихаты бекітеді. Олар су пайдалану түрлері бойынша сараланған.

Рұқсат етілгеннен көп су алынса не болады?

Асып кету көлеміне бес есе ұлғайтылған мөлшерлеме қолданылады. Мүлдем рұқсатсыз су алуды кодекс асып кету деп санайды.

Егер су алу басқа облыста болса, декларацияны қайда тапсыру керек?

Рұқсатта көрсетілген арнаулы су пайдалану орны бойынша салық органына — төлемақы да сонда төленеді.

Айыппұлдар және тапсырмаудың салдары

  • Есепті мерзімінде ұсынбау — ӘҚБтК 272-бабы. Алғаш рет — ескерту (1-бөлік). Бір жыл ішінде қайталап — айыппұл (2-бөлік): жеке тұлғалар — 15 АЕК; шағын кәсіпкерлік субъектілері және КЕҰ — 30 АЕК; орта — 45 АЕК; ірі — 70 АЕК. 2026 жылы АЕК — 4 325 теңге.
  • Есепте салықты кеміту — ӘҚБтК 278-бабының 1-бөлігі (қылмыс белгілері болмаса): жеке тұлғалар — 10 АЕК; шағын бизнес және КЕҰ — 20%, орта — 50%, ірі — 80% қосымша есептелген сомадан.
  • Белгіленген көлемнен тыс немесе рұқсатсыз су алу — асып кету үшін бес есе мөлшерлеме бойынша төлемақы (СК 628-бабының 1-тармағы, 625-бабының 2-тармағы).
  • Суларды бастапқы есепке алу қағидаларын бұзу — ӘҚБтК 361-бабы: жеке тұлғалар — 100 АЕК; лауазымды адамдар, шағын бизнес және КЕҰ — 200 АЕК; орта — 300 АЕК; ірі — 700 АЕК.
  • Суды алу және пайдалану туралы деректерді бұрмалау немесе оларды мерзімінде ұсынбау — ӘҚБтК 362-бабы: жеке тұлғалар — 10 АЕК; лауазымды адамдар, шағын бизнес және КЕҰ — 15 АЕК; орта — 20 АЕК; ірі — 70 АЕК.
  • Уақтылы төлемеу — мерзімі өткен әр күн үшін өсімпұл және салықтық міндеттеменің орындалуын қамтамасыз етудің өзге де тәсілдері (СК 84–85-баптары). Жалпы қағидалар — анықтаманың жалпы бөлімінде.

Жалпы қағидалар: айыппұлдар, өсімпұл, шоттар бойынша операцияларды тоқтата тұру →

Дереккөздер

  • ҚР Салық кодексі 18.07.2025 № 214-VIII, 358, 625–628, 631, 634–635-баптар
  • ҚР Су кодексі 09.04.2025 № 178-VIII, 45, 59-баптар
  • ҚР Қаржы министрінің 12.11.2025 № 695 «Салықтық есептілік нысандарын оларды жасау бойынша түсіндірмемен және оларды ұсыну қағидаларын бекіту туралы» бұйрығы (ҚР ӘМ-де 12.11.2025 № 37390 тіркелген), 24 және 29-қосымшалар
  • ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексі 05.07.2014 № 235-V (adilet-тегі 19.08.2026 жағдай бойынша редакция), 272, 278, 361, 362-баптар
  • Учёт.kz: «СОНО және ескі салық төлеуші кабинеті жұмысын тоқтатады: қандай нысандар және қандай мерзімде өшіріледі» (03.04.2026)

Анықтама тексерілді: 22 қараша 2026

Анықтама ақпараттық сипатта. Тапсырар алдында ҚР Салық кодексінің, нысанның және оны жасау қағидаларының өзекті редакциясын тексеріңіз.

Оқуға өтінім
Қоңырау шалу
WhatsApp-қа жазу
Telegram-ға жазу
Мәзір close
Тіл
Рус Қаз Eng

Google аудармасы

Басты бет Басты бет
Басты бет
Кесте Кесте
Кесте
Кабинет Кабинет
Кіру
Байланыстар Байланыстар
Байланыстар
Мәзір Мәзір
Мәзір